Güneşin Batmadığı Bir Yatırım Ortamı: Borsalar 7/24 Açık Olsaydı Ne Olurdu?
Güneşin Batmadığı Bir Yatırım Ortamı: Borsalar 7/24 Açık Olsaydı Ne Olurdu?
Senaryoyu gözünüzde canlandırın: Bir Cuma akşamı, piyasalar kapandıktan hemen sonra, yatırım yaptığınız teknoloji devinin CEO’sunun istifa ettiği haberi son dakika olarak ekranlara düşüyor. Ya da Pazar sabahı kahvaltısında, Orta Doğu’da petrol fiyatlarını altüst edecek bir gelişme yaşandığını okuyorsunuz.
Refleks olarak hemen portföyünüzü korumak veya bu haberden kar elde etmek için işlem yapmak istiyorsunuz. Uygulamayı açıyorsunuz ama o soğuk duvarla karşılaşıyorsunuz: "Piyasalar Kapalı."
İşte finans dünyası şu an, bunu değiştirecek tarihi bir kırılmanın eşiğinde. Kripto paraların açtığı yoldan ilerleyen geleneksel borsalar, "uyumayan piyasalar" dönemine hazırlanıyor.
New York Borsası'ndan Tarihi Adım
Kripto para yatırımcıları için "piyasa kapanışı" diye bir kavram yoktur. Bitcoin, Pazar gecesi saat 03:00'te de alınıp satılabilir. Bu özgürlüğe alışan yatırımcıları, geleneksel borsaların (Borsa İstanbul veya Nasdaq gibi) hafta sonu kapalı olmasını anlamlandırmakta zorlanıyor.
Bu talebi gören dünyanın en büyük borsası New York Borsası (NYSE), geçtiğimiz günlerde finans tarihine geçecek bir adım attı. NYSE, hisse senetlerinin ve ETF'lerin (Borsa Yatırım Fonları) günde 22 saat veya tam 7/24 işlem görebilmesi için düzenleyici kurumlara başvurdu ve bu altyapıyı blok zincir teknolojisi ile kuracağını açıkladı (1).
Teknoloji: Hisselerin "Token" Hali
Peki, yüz yıllık bankalar ve borsalar nasıl olacak da hiç kapanmadan çalışacak? Cevap: Tokenizasyon.
Geleneksel sistemde bir hisse senedi aldığınızda, arkada çok karmaşık ve hantal bir takas (clearing) süreci işler. Bu işlemlerin teyit edilmesi için bankaların açık olması, insanların onay vermesi gerekir. Bu yüzden borsalar geceleri ve hafta sonları "uyur".
Ancak hisse senetlerini blok zincir üzerinde dijital varlıklara dönüştürdüğünüzde, aradaki insan faktörü ve bekleme süreleri ortadan kalkar.
Apple hissesi, tıpkı bir kripto para gibi dijital cüzdanda saklanabilir hale gelir.
- Akıllı kontratlar sayesinde takas işlemi saniyeler içinde, otomatik olarak gerçekleşir.
Böylece borsa binası kapalı olsa bile, blok zincir üzerindeki dijital hisse senedi 7/24 el değiştirebilir.
Finansal Kapsayıcılık
Borsaların 7/24 açık olması, sadece "gece işlem yapabilmek" demek değildir. Bu durum, küresel Finansal Kapsayıcılık (Financial Inclusivity) (2) adına devrim niteliğindedir.
Mevcut sistemde, Türkiye'de yaşayan bir yatırımcı ABD borsalarında işlem yapmak için akşam saatlerini beklemek zorundadır. Veya Asya'daki bir yatırımcı için ABD piyasaları gece yarısı açılır. Bu durum, Wall Street'teki profesyonellerle dünyanın geri kalanı arasında bir eşitsizlik yaratır.
Piyasaların 7/24 açık olduğu bir dünyada:
İstanbul'daki bir öğrenci, Tokyo'daki bir mühendis veya New York'taki bir fon yöneticisi; aynı varlığa, aynı anda, kendi yerel saatlerinin en verimli anında erişebilir.
Likidite sadece belli saatlere sıkışmaz, zamana yayılır. Bu da ani fiyat şoklarını ve manipülasyonları azaltabilir.
Güneşin Batmadığı Bir Ekonomi...
"Borsa artık 7/24 açık olsaydı ne olurdu?" sorusunun cevabı: Para, internet hızına yetişirdi.
Yatırımcılar için bu; hafta sonu riskini yönetebilmek, habere anında tepki verebilmek ve coğrafi sınırlardan kurtulmak demektir. Dünya ekonomisi için ise bu; paranın hiç uyumadığı, sermayenin sınır tanımadan aktığı ve fırsat eşitliğinin teknolojiyle sağlandığı yeni bir çağın başlangıcıdır.
Eskiden "Borsa kapandı" sesi bir günün bitişiydi. Yakın gelecekte ise sadece nostaljik bir film sahnesi olarak hatırlanacak.
*İçeriği hazırlarken yararlandığımız kaynaklar
kripto para alıp satmaya başlayın
