Güncellenen Tarih: 28 Eylül 2026

5 Dakika Okuma Süresi

Yazar: Furkan Yücel

Hürmüz'den Bitcoin'e: Kripto Piyasasına Yön Veren Tüm Faktörler

ABD ile İran arasındaki jeopolitik gerginlik, 28 Eylül itibarıyla petrol fiyatlarını yeniden yukarı taşıdı; bu hareket enflasyon beklentilerinden tahvil faizlerine, oradan da kripto piyasasına uzanan bir zincirleme etki yaratıyor.

Bu yılın başlarında, şubat ayında başlayan jeopolitik gerginliğin piyasalarda bıraktığı izi, bugünkü tabloyu ve önümüzdeki günlerde nelerin izlenmesi gerektiğini, yani jeopolitik bir gerginliğin adım adım kripto para piyasalarına nasıl yansıdığını sizler için derledik.

7 Ayda Neler Oldu?

Olaylar şubat ayında başladı; petrol fiyatları o günden bu yana gerginliğin her tırmanışında yükselip her olumlu diplomatik gelişmede geriledi. Kırılma anları kronolojik olarak şöyle gerçekleşti:

Not: 22 Eylül tarihi kaynaklarda göreli ifadeyle geçtiği için yaklaşıktır; Mart ve Temmuz fiyatları da ay bazında yaklaşık değerlerdir.

Petrol: Gerginliğin İlk Durağı

Brent petrol 28 Eylül sabahı %3'ün üzerinde yükselerek 107 dolar seviyesine çıktı; tetikleyici, ABD Başkanı Trump'ın İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden açma teklifini reddetmesi oldu. ABD petrolü ise 95 dolar civarında işlem gördü.

Hürmüz Boğazı'nın önemi basit bir rakamla açıklanıyor: Savaş öncesinde dünya petrolünün yaklaşık beşte biri bu dar geçitten taşınıyordu. Bu nedenle boğaza dair her olumsuz haber, arz kesintisi endişesiyle fiyatları hızla yukarı itiyor.

Brent petrol son bir ayda yaklaşık %18, geçen yılın aynı dönemine göre ise %59 değer kazandı. Goldman Sachs analistleri, gemilere yönelik saldırılar yoğunlaşırsa fiyatların 120 doların üzerine çıkma riskine dikkat çekiyor.

Enflasyon ve Fed: Pahalı Enerjinin Faturası

ABD Merkez Bankası (Fed), 16 Eylül'de 3 yılı aşkın sürenin ardından ilk faiz artırımını yaparak politika faizini %3,75-4 bandına çıkardı. Bu kararın arkasındaki ana sebebinin petrol/enerji kaynaklı enflasyon baskısı olarak yorumlandı.

Ağustos ayında ABD'de tüketici fiyatları aylık %0,4 artarak son dört ayın en büyük yükselişini kaydetti; yıllık enflasyon %3,4'e çıktı.

Lojistiğin temel yakıtı olan dizelin galon fiyatı 6 doları aşarak rekor kırdı. Fed Başkanı Kevin Warsh, enflasyonun çok uzun süredir çok yüksek seyrettiğini vurguladı.

Birçok analiz göre piyasalar bugün bile faiz artırımın tek seferlik kalmayacağını fiyatlıyor. Fed üyelerinin büyük çoğunluğu yıl sonuna kadar bir artırım daha bekliyor; güçlü ekonomik verilerin ardından Ekim toplantısında 25 baz puanlık artırım olasılığı ise yaklaşık %71'e yükseldi.

Tahviller: Faizler 19 yılın Zirvesinde

10 yıllık ABD tahvil faizi 24 Eylül'de %5,18'e çıkarak 2007'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Jeopolitik gerginliğin başlamasından bir gün önce bu oran %3,96 seviyesindeydi.

Tahvil faizleri ile petrol fiyatları son dönemde neredeyse aynı yönde hareket ediyor. BMO Capital Markets'ın hesabına göre ABD petrolü ile 10 yıllık faiz arasındaki bir aylık korelasyon 0,96'ya ulaştı.

Mantık basit: Petrol fiyatı arttıkça enflasyon beklentisi, enflasyon beklentisi arttıkça da yatırımcıların tahvilden talep ettiği getiri yükseliyor.

Yine de faiz artışını yalnızca savaşa bağlamak eksik olur. 23 Eylül'deki sert yükselişte beklentinin üzerinde gelen imalat verileri, Fed'den gelen şahin açıklamalar ve zayıf talep gören 5 yıllık tahvil ihalesi de etkiliydi. Satış dalgası ABD ile sınırlı kalmadı; İngiltere, Almanya ve Japonya'da da faizler yükseldi.

Bu yükselişin gündelik hayata yansıması somut: ABD'de 30 yıllık sabit konut kredisi faizi %7,37'ye çıkarak Mayıs 2024'ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. 28 Eylül'de 5 yıllık tahvil faizi de %5,06'ya yükseldi.

Kripto: Riskli Varlık Gibi Davranıyor

Gelelim Bitcoin'e. Bitcoin 28 Eylül'de 24 saatte yaklaşık %2 geriledi ve 82.600 dolar civarına indi. Ethereum ve XRP %2-4 arasında, Solana ise %4'ün üzerinde değer kaybetti.

Analistler bu geri çekilmeyi tek bir nedene bağlamıyor. Bitcoin önceki hafta dört gün içinde yaklaşık 10.000 dolar yükselmişti; kâr satışları ve 500 milyon doları aşan zorunlu pozisyon kapanışları (likidasyon), yüksek tahvil faizi ve pahalı petrolle aynı anda geldi. Yükselen faizler, getiri sağlamayan riskli varlıkları yatırımcı gözünde daha az cazip hâle getiriyor.

Tablonun diğer yüzü ise daha olumlu. ABD'deki spot Bitcoin ETF'leri 21-25 Eylül haftasında 2,39 milyar dolar net giriş aldı. Bitcoin, Eylül ortasında gördüğü 75.000-77.000 dolar aralığındaki diplerin hâlâ belirgin şekilde üzerinde.

Piyasa katılımcılarının izlediği teknik seviyeler ise şöyle:

83.000 dolar: yakın vadeli destek bölgesi
86.000-87.000 dolar: geçen hafta test edilen direnç bölgesi

Zincir nasıl işliyor?

Hürmüz'e dair her olumsuz haber dört adımda kripto piyasasına ulaşıyor: petrol yükseliyor, enflasyon beklentisi artıyor, faizler yükseliyor ve yatırımcılar riskli varlıklardan uzaklaşıyor.

Zincir iki yönde de çalışıyor. 22 Eylül'de İran'ın boğazı açma önerisi gündeme geldiğinde petrol hızla geriledi, Bitcoin ise 87.000 doların üzerine çıktı. Bu nedenle son haftalarda kripto piyasası, jeopolitik başlıklara ve petrol fiyatına her zamankinden daha duyarlı.

Bu Hafta Nelere Dikkat Etmeli?

Önümüzdeki günlerde piyasaların yönünü üç başlık belirleyecek:

Daha uzun vadede Kasım ayındaki ABD ara seçimleri de takvimde.

*Makaleyi hazırlarken yararlandığımız kaynaklar

**Yasal Uyarı: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, yetkili kuruluşlar tarafından kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir.

Stablex’i indirin, Bitcoin ve
kripto para alıp satmaya başlayın